Diagnoza neuropsychologiczna

Badanie neuropsychologiczne wymaga dużej aktywności uwagi i pamięci. Niedobrze jest więc wykonywać je w pośpiechu, gdy jest się zmęczonym, głodnym lub niewyspanym. Umów się więc na badanie w dzień wolny, wyśpij się, zjedz lekki posiłek.

Na spotkanie, podczas którego wykonywana będzie diagnoza neuropsychologiczna trzeba ze sobą zabrać: dokumentację medyczną (wypisy ze szpitali, wyniki badań, opinie psychologiczne), listę oraz dawkowanie wszystkich aktualnie przyjmowanych leków i suplementów diety (można zabrać opakowania lub zdjęcia opakowań), wyniki aktualnego badania obrazowego mózgu, takiego jak MRI, TK – płytę oraz opis, okulary do czytania i aparat słuchowy (jeśli pacjent posiada).

Badanie neuropsychologiczne poprzedza rozmowa wstępna lub tzw. wywiad neuropsychologiczny. Neuropsycholog pyta między innymi o to, jak osoba zgłaszająca się na badanie funkcjonowała przed pojawieniem się trudności, jak rozwijała się w dzieciństwie, czy doświadczyła jakichkolwiek urazów mózgu. W czasie rozmowy wstępnej neuropsycholog ocenia także usposobienie i motywację osoby badanej oraz sposób posługiwania się gramatyką i słownictwem, ponieważ mogą to być również istotne wskazówki diagnostyczne. Po zebraniu wstępnego wywiadu oraz określeniu, jakiego rodzaju trudności zgłasza osoba badana, neuropsycholog przystępuje do właściwego badania. Składa się ono zazwyczaj z kilku testów neuropsychologicznych, które pomagają specjaliście ocenić sprawność poszczególnych funkcji poznawczych: pamięci, uwagi, zdolności do myślenia abstrakcyjnego, zdolności do właściwego postrzegania obiektów w przestrzeni. Niektóre zadania wykonywane są z wykorzystaniem arkuszy papierowych, ołówka, długopisu, a niektóre przeprowadzane są za pomocą nowoczesnych aplikacji komputerowych.

Wykonanie takiej diagnozy najczęściej zleca lekarz neurolog lub psychiatra, gdy trzeba określić, jaka jest natura i nasilenie trudności poznawczych. Psycholog jest w stanie w oparciu o wywiad neuropsychologiczny i wyniki badania funkcji poznawczych ocenić, które funkcje są w normie, a jakie są zaburzone i w jakim stopniu. Poddać się badaniu funkcji poznawczych można także bez specjalnego zalecenia lekarza, jeśli potrzebna jest obiektywna informacja na temat funkcjonowania poznawczego na przykład, gdy chcemy ocenić, z czego mogą wynikać trudności w uczeniu się. Taką diagnozę można wykonać niezależnie od tego, czy chodzi o osobę w wieku lat 15, czy 50. Czasami proces diagnozy może wydłużyć się, jeśli konieczne są dodatkowe badania. Duże znaczenie ma również współpraca rodziców lub opiekunów.

Neuropsycholog, czyli psycholog, który specjalizuje się w diagnozie i terapii neuropsychologicznej, czyli posiada odpowiednie wykształcenie specjalistyczne oraz doświadczenie zawodowe.